Tataristan Muhtar Cumhuriyeti Tarihi

tataristan muhtar cumhuriyeti tarihi

Tataristan Muhtar Cumhuriyeti tarihi adlı yazımıza hoş geldiniz. Bu yazımızda kısaca ilgili ülkenin geçmişine göz atacak ve kısa bir gezintiye çıkacağız.

Tatarlar; Kazan/İdil Tatar toplulukları, İdil-Kama Bulgar toplulukları ile 13.yüzyılda Orta Asya’dan bu bölgeye gelen Kıpçak\Kuman Türklerinin torunlarıdır. Türk boylarından biri olan Bulgarlar 7.yüzyılda bu bölgeye göç etmeye başlayıp, 9.yüzyılda burada bir devlet kurmuşlardır. 922 Yılında resmen islamiyeti kabul eden İdil-Bulgar Devleti, 1220’lerde Cengiz Han’ın torunu olan Batu Han’ın kurduğu Altınorda-Altın ordu devletinin himayesine girmiştir. 1502 yılında Altınorda Devleti’nin dağılmasından sonra, bu coğrafyada çeşitli hanlıklar kurulmuştur.

Kurulan Hanlıklar Ve Tarihleri Listesi:

  • KAZAN HANLIĞI (1537-1552)
  • KIRIM HANLIĞI (1460-1783)
  • KASIM HANLIĞI (1445-1681)
  • ASTRAHAN HANLIĞI (1466-1556)
  • SİBİR BAĞIMSIZ NOGAY URUĞU (1220-1598)
tataristan muhtar cumhuriyeti tarihi

Tataristan Muhtar Cumhuriyeti Tarihi: Gruplar

Kazan Hanlığı içerisinde Türk-Çuvaşlar, Başkırtlar/Başkurtlar ve çeşitli Finli gruplar bulunmaktadır. Moskova Knezliği’nin güç kazanmasının akabinde Kazan Hanlığı, Rusların egemenliği altına girmiştir. Siyasi,ekonomik ve dini baskıların sonucunda Kazan Tatarları, yurtlarını terk etmek zorunda kalmıış ve doğuya, bugünkü Başkurdistan’a, Urallara ve daha ileri göçmek zorunda kalmışardır. Bir kısmı ise güneyde, Aşağı İdil Bölgesine göç ettirilmiştir. Hristiyanlaştırma ve Ruslaştırma baskılarına karşı direnmişler, her direnişleri yeni bir göç ile cezalandırılmıştır.

tataristan muhtar cumhuriyeti tarihi

Bu direnişler sırasında bir kısmı da Türkiye’ye göç etmişlerdir. 1917 Bolşevik İhtilali’nden sonra vadedilen sözlere güvenilerek İdil-Ural Devleti’ni kurmuşlardır fakat Ruslar buna izin vermemiş, 23 Mart 1919’da Başkurt ve 27 Mayıs 1920’de Tatar Muhtar Cumhuriyeti’ni kurarak Tatar Türklerini ikiye ayırmışardır. İdil-Ural’ı küçük idari kısımlara bölmüşlerdir. Bolşeviklerin sözlerinde durmamaları üzerine Tatar-Başkırt komünistlerinin lideri Mirsait Sultan Galiev, kaybedilen haklarını geri almak ve Tatar, Başkurt, Kazak, Kırgız, Özbek, Türkmen,Tacik,Çuvaş,Azeri gibi Türk ve Müslümanları içine alan “Turan Sosyalist Cumhuriyeti”ni kurmak üzere faaliyete geçmiştir ancak Galiyev kısa bir süre sonra Ruslar tarafından ortadan kaldırılmıştır. 1930’larda Stalin, Bolşevikler ile işbirliği yapan Tatar ve Başkurtları da öldürtmüştür.

tataristan muhtar cumhuriyeti tarihi

Tataristan Muhtar Cumhuriyeti Tarihi: SSCB’nin Dağılması Üzerine

SSCB’nin dağılmasından sonra yerini alan Rusya Federasyonu içinde Tataristan Muhtar Cumhuriyeti’nin başkenti tarihi “Kazan” şehridir. Tataristan; Çuvaşistan,Mari, Udmurt Fin Oblatları, Başkurdistan, Ulyanovsk, Kirov, Orenburg , Kuybişev Rus Oblast/ idari bölgeleri ile çevrilidir. 68 bin kilometrekare yüzölçümüne ve 3.7 milyon nüfusa sahiptir. Tatar Türkleri, İdil-Ural, Kırım ve Sibirya Tatarları olarak üç ana kola ayrılmıştırlar. Rusya Federasyonu’na bağlı Tataristan, vatandaşları Rus kimliği ve pasaportu taşımaktadırlar.1999 yılında aldıkları bir karar ile Kiril alfabesi yerine Latin alfabesi kullanmaya başlamışlardır. Orta öğretimde eğitim dili Tatarca ve Rusçadır. Yüksek öğretim Rusça yapılmaktadır. Tataristan’da okuma yazma oranı yüzde yüz olarak tespit edilmiştir.

Rusya Fedarasyonuna bağlı Tataristan Muhtar Cumhuriyeti, Rusya’nın izin ve imkan verdiği ölçüde çağdaş dünyada yerini alarak gelişmeye çalışan Türk ülkelerindendir.

Tataristan Muhtar Cumhuriyeti tarihi adlı yazımzın sonuna geldik. Tataristan Muhtar Cumhuriyeti tarihine benzer ve daha da çeşitli içeriklerimizi bizi takip ederek görebilirsiniz. Otağ‘ın Instagram ve Twitter adreslerini de takipte kalın!